Aile ve Toplum
Aile acil planı, çocuklar ve evcil hayvanlardan komşuluk ve dayanışma ağlarına; birlikte daha güçlü.
25 rehber
Aile acil durum planı: herkesin rolünü bildiği bir düzen
Buluşma noktaları, ortak kişi, herkesin görevi ve çocuk-yaşlı-evcil hayvan ihtiyaçları. Bir öğleden sonrada kurulan sade aile planı.
Rehberi okuKriz öncesi komşuluk dayanışma ağını kur
Kriz anında en hızlı yardım yan kapından gelir. Komşularını tanı, kırılgan bireyleri gözet, basit bir dayanışma ve iletişim ağı kur.
Rehberi okuÇocuğa acil durum eğitimi (yaşa göre)
Çocuğa korkutmadan acil durum öğretmenin yaşa göre yolu: 112, adını-adresini söyleme, buluşma noktası ve çök-kapan-tutun. Oyunla pekiştir, tekrarla, baskı yapma.
Rehberi okuKomşu tanışma ve kırılgan birey haritası
Afet öncesi en güçlü araç komşuluktur: kimin yalnız yaşlı, engelli, bebekli ya da kronik hastası olduğunu önceden bilmek. Kim kimi kontrol edecek sorusunu krizden önce yanıtla.
Rehberi okuMahalle/apartman telefon ağacı kurma
Bir haberi hızla ve düzenli yaymak için telefon ağacı: her kişi belirli birkaç kişiyi arar, zincir tıkanmadan herkese ulaşır. Şebeke çökerse SMS ve yedek kanalla nasıl çalışır.
Rehberi okuYaşlı bireyle acil durum planı
Yaşlı bir aile bireyiyle afete hazırlık: ilaç stoğu ve listesi, hareket kısıtına göre tahliye, işitme/görme desteği ve refakat kişisi. İhtiyaçları önceden yazıya dök.
Rehberi okuBeceri ve kaynak paylaşım haritası
Mahalle/apartmanda kimde hangi beceri ve kaynak var: ilk yardım bilen, jeneratörü, aracı, suyu ya da aleti olan. Krizden önce envanter çıkararak dayanışmayı somutlaştır.
Rehberi okuEngelli birey için kişiye özel tahliye planı
Engelli bir aile bireyi için kişiye özel tahliye planı: ihtiyaçları yaz, ekipmanı (sandalye, baston, cihaz) yedekle, en az iki destek kişi belirle ve rotayı erişilebilir kur.
Rehberi okuEvcil hayvanla afet hazırlığı ve tahliye
Evcil hayvanınla afete hazırlık: 3 günlük mama ve su, taşıma kabı, tasma, aşı kartı kopyası ve kayıp planı. Çoğu barınak hayvan kabul etmez; nereye gideceğini önceden bul.
Rehberi okuSöylenti ve panikle başa çıkma
Kriz anında yanlış bilgi hızla yayılır ve panik yaratır. Doğrulanmış kaynağı tanıma, paylaşmadan önce teyit etme ve sakin kalma yöntemleri. Yaymadığın söylenti zarar veremez.
Rehberi okuAfet gönüllülüğü: AFAD/Kızılay/AKUT nasıl başlanır
Afet gönüllüsü olmak isteyenler için başlangıç: AFAD Gönüllülük Sistemi, Türk Kızılayı ve AKUT üzerinden kayıt, eğitim ve rol seçimi. Eğitimsiz sahaya gitmek yerine doğru kapıdan gir.
Rehberi okuBebek/küçük çocukla acil çanta farkları
Bebekli hanede acil çanta neden farklıdır: mama/anne sütü çözümü, bez ve ıslak mendil, ısı yönetimi, ilaç ve dozları, yedek kıyafet. Bebeğin ihtiyacı yetişkininkinden hızlı değişir.
Rehberi okuAile belge ve bilgi kasası (fiziksel + dijital)
Ailenin kritik belgelerini tek bir erişilebilir sette toplama: su geçirmez fiziksel dosya + şifreli dijital yedek. Kimlik, tapu, DASK, sağlık, sigorta ve numaralar bir arada.
Rehberi okuOkul/kreş acil durum politikasını öğrenmek
Çocuğunun okul/kreşinde afet anında ne olacağını öğren: tahliye ve toplanma yeri, kime teslim edilir, hangi kanaldan haber verilir. Veli olarak sorman gereken sorular.
Rehberi okuÇocuklarla deprem tatbikatını oyuna çevirmek
Çocuğa depremi korkutmadan öğretmenin yolu oyundur: çök-kapan-tutun yarışı, "güvenli nokta" saklambacı, deprem çantası avı. Tekrar eden, kısa ve eğlenceli provalar refleks kazandırır.
Rehberi okuErgenlere acil durumda sorumluluk ve görev verme
Ergenler afette pasif değil, ekibin bir parçası olabilir: kardeşe göz kulak olmak, çantayı kontrol etmek, ilk yardım ve iletişim. Gerçek görev güven verir ve paniği azaltır.
Rehberi okuTekerlekli sandalye kullanıcısı için ev ve tahliye
Tekerlekli sandalye ya da hareket kısıtı olan birey için ev düzeni ve tahliye: eşiksiz rota, asansörsüz kat planı, transfer ve taşıma teknikleri, en az iki destek kişi. Asansör kesilir; alternatifi önceden kur.
Rehberi okuİşitme engelli için acil uyarı sistemleri
İşitme engelli birey sesli alarmı ve anonsu duyamaz; uyarıyı görselleştir: titreşimli/ışıklı alarm, telefonda titreşim ve metin bildirimleri, görsel iletişim kartları. Önceden kur, herkes bilsin.
Rehberi okuGörme engelli için tahliye ve oryantasyon
Görme engelli birey için tahliye: rotayı önceden ezberle, bastonu ve yedek yardımcıları hazır tut, refakat (rehberli yürüme) tekniğini öğret. Eşya yerini sabit tut; afet sonrası ortam değişir.
Rehberi okuBilişsel farklılık ve otizmde acil hazırlık
Otizm ya da bilişsel farklılığı olan birey için afet: aşırı uyaran ve rutin bozulması en büyük zorluktur. Tanıdık eşya, görsel plan, sakinleştirme stratejisi ve düşük uyaranlı alan hazırla.
Rehberi okuKedi ve köpekle tahliye lojistiği
Afette kedi/köpeği güvenle tahliye etmenin pratiği: taşıma kabına alıştırma, tasma disiplini, panik yönetimi, kimlik ve çoklu hayvan düzeni. Hayvan stresliyken kaçar; hazırlık tahliyeyi hızlandırır.
Rehberi okuAfet sonrası kayıp evcil hayvanı bulma
Afette kaçan/kaybolan hayvanı bulma şansını artırmak: mikroçip ve künye, güncel fotoğrafla ilan, barınak ve veteriner kontrolü, tanıdık koku ve sistematik arama. En güçlü araç önceden kimliklendirmedir.
Rehberi okuÇiftlik hayvanı ve büyükbaş/küçükbaş afet hazırlığı
Kırsalda büyükbaş/küçükbaş ve kümes hayvanları için afet hazırlığı: erken karar (tahliye mi, güvenli alana bırakma mı), su ve yem stoğu, kimliklendirme, güvenli barınak. Hayvanları tahliye zordur; planı önceden kur.
Rehberi okuHamilelikte ve yenidoğanla acil hazırlık
Hamilelik ve yenidoğan döneminde afete hazırlık: hastane çantası ve doğum planı, ulaşım alternatifi, doğum belgeleri, son trimesterde ek tedbir ve yenidoğanda ısı/beslenme. Plan erkenden, sakin kurulur.
Rehberi okuYıllık aile afet tatbikatı senaryoları
Planı kâğıtta bırakma; yılda bir-iki kez gerçekçi tatbikat yap. Deprem, yangın ve sel/tahliye senaryolarını kısa, sakin ve eğlenceli provalarla çalış. Tatbikat eksikleri ortaya çıkarır; düzelt ve tekrarla.
Rehberi oku